« Powrót do listy zawodów
Picture illustrating a profession

Administrator baz danych

Inna nazwa: DBA (Ang. Database Administrator)
zawód rozwojowyzawód rozwojowy
zawód, co do którego przewiduje się w przyszłości wysokie zapotrzebowanie na rynku pracy
FPM/Thinkstock
Wersja do wydruku
Co robi i dla kogo?

Administrator baz danych to osoba, która odpowiedzialna jest za tworzenie, instalowanie i zarządzanie bazą danych, czyli zbiorem różnych grup informacji danej firmy czy instytucji, zapisanych w formie cyfrowej i przetwarzanych za pomocą odpowiednich programów komputerowych. Zarządzanie bazą danych obejmuje archiwizowanie danych zgromadzonych w bazie (poprzez tworzenie tzw. kopii zapasowych), modyfikowanie jej struktury i uaktualnianie oraz dbanie o prawidłowe działanie systemu, czyli bezawaryjną pracę sprzętu i oprogramowania. W przypadku wystąpienia awarii administrator ma za zadanie odzyskać utracone dane i jak najszybciej naprawić bazę. Zarządzanie dotyczy zarówno lokalnych jak i sieciowych baz danych.

Dodatkowo specjalista ten zobowiązany jest do tworzenia odpowiednich zabezpieczeń bazy, aby w jak największym stopniu wyeliminować sytuacje jej uszkodzenia lub dostępu do informacji przez osoby niepowołane. Administrator zajmuje się także porządkowaniem danych za pomocą określonych procedur i programów sortujących oraz zarządzaniem przechowywania danych archiwalnych. Ponadto określa uprawnienia poszczególnych użytkowników bazy do korzystania z zasobów systemowych. W tym celu tworzy hasła dostępu oraz opracowuje i wdraża metody utajniania danych dla poszczególnych grup użytkowników. Przeprowadza również prace konserwatorskie sprzętu i oprogramowania według sporządzonych harmonogramów czasowych.

Administrator baz danych w swojej pracy posługuje się dokumentacją programową i techniczną danej bazy oraz programami narzędziowymi do jej obsługi. Powinien znać środowisko bazodanowe Oracle, posiadać umiejętność programowania przynajmniej w jednym języku np. SQL, C++, PLSQL (zobacz zawód: programista) oraz umieć korzystać z systemu operacyjnego alternatywnego do systemu Windows np. LINUX.

W dużych firmach administrator bazy danych współpracuje z operatorami wprowadzania danych, a także administratorami sieci i systemów komputerowych. Jego bezpośrednim przełożonym jest kierownik ds. baz danych (Database Manager) lub kierownik ds. IT (IT Manager). Ma ponadto kontakt z większością użytkowników bazy – udziela im porad w związku z korzystaniem z bazy, odpowiada na pytania.

W mniejszych przedsiębiorstwach administrator zwykle pracuje na samodzielnym stanowisku i posiada dodatkowe obowiązki, takie jak: nadzór nad prawidłowym działaniem sprzętu komputerowego, instalowanie systemów oraz innego oprogramowania, dbanie o rozwój sieci informatycznej czy prowadzenie szkoleń dla pracowników w zakresie korzystania z programów komputerowych.

Gdzie pracuje i w jakich warunkach? 

Aktualnie rozwój wszelkiego rodzaju baz danych (m.in. towarowych, podatkowych, księgowych) postępuje bardzo szybko, w związku z tym administrator baz danych jest bardzo poszukiwanym zawodem na rynku pracy.

W tej specjalności zatrudnienia możesz szukać w dużych przedsiębiorstwach i instytucjach dysponujących skomplikowanym systemem informatycznym np. bankach, urzędach, uczelniach itp. oraz w małych i średnich firmach z różnych dziedzin gospodarki. Zwykle pracować będziesz w pełnym lub niepełnym wymiarze godzinowym na zasadach umowy o pracę, zazwyczaj pełniąc swoje obowiązki przez osiem godzin dziennie od poniedziałku do piątku. Jeśli jednak będziesz odpowiadać za bazę danych, do której musi być stały dostęp, to Twoja praca może mieć charakter zmianowy. W sytuacji poważnej awarii możesz także zostać wezwana/wezwany do powrotu do pracy – także w nocy, w weekendy lub w dni świąteczne. Takie sytuacje nie powinny się jednak zdarzać często.

W zależności od wielkości i organizacji firmy administrator baz danych może pracować w typowym pomieszczeniu biurowym (sam albo z innymi pracownikami) lub w specjalnie przystosowanym pomieszczeniu (tzw. serwerowni), w którym znajdują się główne elementy sieci: serwery i urządzenia transmisji danych. Praca na tym stanowisku wiąże się z długotrwałym przebywaniu w pozycji siedzącej, co może być przyczyną dolegliwości bólowych kręgosłupa, zwłaszcza w odcinku szyjnym. Dodatkowym czynnikiem uciążliwym w tej pracy może być hałas wywołany przez pracę urządzeń oraz stałe przebywanie w klimatyzowanym otoczeniu. Z kolei wielogodzinne korzystanie z monitora powoduje duże obciążenie narządu wzroku.

Umiejętności i styl pracy 

By sprawdzić się na stanowisku administratora baz danych, musisz odznaczać się umiejętnością logicznego myślenia, dobrą pamięcią, wyobraźnią i kreatywnością. Do tego można dodać zdolności organizacyjne i umiejętność samodzielnej pracy, a w sytuacji awarii – gotowość do szybkiego podejmowania decyzji i działania. Ważna jest odporność na stres i umiejętność pracy pod presją czasu.

Ze względu na konieczność sporządzania raportów z działań wykonanych na bazie danych i kontakt z użytkownikami, jako administrator powinnaś/powinieneś jasno i swobodnie komunikować się tak werbalnie, jak i w formie pisemnej. W tym zawodzie liczy się także opanowanie i cierpliwość, szczególnie w sytuacjach, gdy trzeba wytłumaczyć tę samą kwestię różnym pracownikom kilka razy.

Powinnaś/powinieneś być także dokładny i systematyczny, posiadać dobrą podzielność uwagi, a z drugiej strony łatwość koncentracji na zadaniu, czasami przez wiele godzin. Praca administratora wymaga ciągłego rozwoju umiejętności, dlatego nie może Ci zabraknąć gotowości do doskonalenia zawodowego poprzez udział w szkoleniach oraz lekturę literatury fachowej (bardzo często anglojęzycznej).

Jak zdobyć taki zawód? 

Aby pełnić obowiązki administratora baz danych powinnaś/powinieneś ukończyć dwustopniowe, wyższe studia informatyczne. Pierwsze lata studiów obejmują głównie przedmioty matematyczne i czysto teoretyczne. Odpowiednią specjalność można rozpocząć dopiero na czwartym roku. Warto poświęcić trochę czasu na wybranie uczelni, która przygotowuje swoich absolwentów właśnie w tym kierunku. Aby znaleźć uczelnię, możesz skorzystać ze strony www.kierunki.net.

Jeśli chcesz już w czasie studiów zdobywać niezbędne doświadczenie zawodowe, możesz zgłosić się do Biura Karier przy uczelni, które pomoże Ci zorganizować praktykę lub staż w firmie posługującej się bazą danych.

W tym zawodzie wymagane jest uzupełnianie swoich wiadomości i umiejętności podczas specjalistycznych kursów i szkoleń, często związanych z certyfikacją w tej dziedzinie. Zwykle administrator doskonali się w zakresie jednego, maksymalnie dwóch typów baz danych. Oprócz tego niezbędna jest bardzo dobra znajomość technicznego języka angielskiego, gdyż administrator na co dzień korzysta z dokumentacji opracowanej w tym języku.

Przydatne linki 

Więcej informacji o zawodzie administratora baz danych możesz znaleźć na stronie Doradca 2000. Warto odwiedzić także poniższe strony internetowe:

  • Bazy danych – informacje podstawowe – tu warto zajrzeć, jeśli stawiasz pierwsze kroki w temacie baz danych.
  • office.com – ciekawe informacje na temat tworzenia baz danych w programie Microsoft Office Access 2007.
  • www.helion.pl – to informatyczna księgarnia internetowa, gdzie można zakupić wiele publikacji przydatnych zarówno początkującemu, jak i zaawansowanemu administratorowi.