« Powrót do listy zawodów
Picture illustrating a profession

Inżynier kontroli jakości

zawód rozwojowyzawód rozwojowy
zawód, co do którego przewiduje się w przyszłości wysokie zapotrzebowanie na rynku pracy
FPM/Thinkstock
Wersja do wydruku
Co robi i dla kogo?

Inżynier kontroli jakości to specjalista odpowiedzialny za nadzór nad poszczególnymi etapami procesu produkcyjnego, którego zadaniem jest jednocześnie zapobieganie wytwarzaniu towarów o złej jakości. W zależności od zajmowanego stanowiska jego zakres obowiązków zawodowych może być różny, chociaż można wymienić kilka wspólnych czynności, takich jak: opracowywanie planów kontroli, wydawanie zezwoleń na produkcję, pilotowanie postępowań reklamacyjnych oraz prowadzenie badań laboratoryjnych i dokumentowanie ich wyników. Ponadto każdy specjalista pracujący w tym zawodzie powinien zbierać informacje o obecnych potrzebach rynku w zakresie wymogów jakościowych wobec produktów, zgłoszonych patentach czy nowinkach technologicznych, zwłaszcza tych dotyczących aparatury kontrolno-pomiarowej stosowanej przy liniach produkcyjnych.

Do najbardziej charakterystycznych stanowisk pracy należą:

  • projektant stanowisk kontrolno-pomiarowych – jego głównym zadaniem jest przygotowanie technicznego projektu stanowisk kontrolnych, dzięki którym możliwe będzie uzyskanie końcowego wyrobu o założonej przez producenta jakości. W takim projekcie powinno uwzględnić się m.in. warunki użytkowania towaru, jego kolor, zapach, smak, sposób instalowania oraz normy prawne odnoszące się do danego artykułu. Zanim to jednak nastąpi projektant powinien zapoznać się z technologią wytwarzania produktu oraz przemyśleć wraz ze zleceniodawcą jakie trudności mogą pojawić się w trakcie użytkowania wyrobu. Na tej podstawie może opracować koncepcję przebiegu kontroli tzn. dobrać odpowiednie warunki i parametry oraz sposoby ich weryfikacji, rejestracji oraz regulacji. Ważne jest również określenie wyposażenia stanowisk kontrolnych, ustalenie ich liczby i lokalizacji, a także dobranie właściwych metod analitycznych i pomiarowych;

  • specjalista ds. systemu zapewnienia jakości – zajmuje się kontrolą wykonania kolejnych operacji związanych z danym produktem według wcześniej ustalonych założeń. Odpowiedzialny jest za określenie głównych właściwości i wymagań jakościowych wyrobu, wykonanie specyfikacji z uwzględnieniem międzynarodowych norm ISO oraz wybór modelu zapewnienia jakości. Na tej podstawie opracowuje teoretyczny system określający strukturę organizacyjną zakładu produkcyjnego oraz procedury postępowania dla każdego stanowiska pracy wpływającego bezpośrednio lub pośrednio na jakość wyrobu. Bardzo ważna jest także systematyczna kontrola dotycząca stosowania tych procedur przez pracowników oraz nadzór nad prowadzeniem okresowych przeglądów maszyn i urządzeń produkcyjnych, a także aparatury kontrolno-pomiarowej. Specjalista ten jest zobowiązany do dokonywania okresowych weryfikacji stanu jakości produktu, procesów produkcyjnych, oprogramowania, materiałów oraz środowiska produkcyjnego. Do jego zadań należy także nadzór nad sprzętem pomiarowym i badawczym oraz przebiegiem procesu pakowania, przechowywania i dostarczania gotowego wyrobu do klienta;

  • inżynier kontroli technicznej – kieruje zespołem pracowników, którzy odpowiadają za kontrolę właściwości fizykochemicznych surowców, materiałów pomocniczych, półproduktów oraz już gotowych wyrobów pod kątem ich zgodności z dokumentacją techniczną. Inżynier sprawdza jak często dokonywane są pomiary oraz czy wykonywane są prawidłowo. Dzięki temu możliwe jest wychwycenie ewentualnych braków w cyklu produkcyjnym, a następnie skuteczne ich wyeliminowanie. Ponadto opracowuje i aktualizuje instrukcje stanowiskowe, bhp i przeciwpożarowe w zakresie kontroli jakości. Osobną czynnością jest rozpatrywanie reklamacji od klientów oraz zbieranie informacji o zachowaniu się wyrobu w trakcie użytkowania. Inżynier kontroli technicznej nadzoruje również magazynowanie i wysyłkę gotowych artykułów oraz uczestniczy w szkoleniu personelu w zakresie metod i sposobów kontroli i pomiarów.

Inżynier kontroli jakości najczęściej wykonuje swoją pracę samodzielnie, zwłaszcza gdy projektuje system kontroli lub dokonuje oceny jego funkcjonowania. Na co dzień jednak współpracuje z zarządzającymi produkcją, działem zaopatrzenia i sprzedaży, a także z szeregiem osób wykonujących czynności produkcyjne, zajmujących się pakowaniem oraz transportem. Może mieć również styczność z użytkownikami danego produktu – szczególnie w sytuacji reklamacji. W związku z tym w jego pracy bardzo pożądana jest umiejętność współdziałania, negocjowania i precyzyjnego wyrażania własnych myśli.

Gdzie pracuje i w jakich warunkach? 

W zawodzie inżyniera kontroli jakości zatrudnienia szukać będziesz w zakładach produkcyjnych wielu branż. Twoim typowym środowiskiem pracy będzie hala produkcyjna, magazyn, laboratorium lub standardowe pomieszczenie biurowe. Może się zdarzyć, że będziesz pracować także na wolnym powietrzu. W zależności od rodzaju kontrolowanej produkcji możesz spotkać się z substancjami toksycznymi, wysokim poziomem hałasu i wibracji, bardzo wysoką lub niską temperaturą. Jednak zagrożenie dla zdrowia lub życia spowodowane tymi czynnikami jest raczej minimalne.

Podczas codziennych obowiązków posługiwać się będziesz urządzeniami do pracy biurowej, jak również specjalistycznymi przyrządami do badania jakości produkcji. Ponadto korzystać będziesz z dokumentacji konstrukcyjnej i technologicznej linii produkcyjnych, receptur wyrobów i norm produkcji.

Twoje godziny pracy będą raczej stałe, zgodne z ogólnie przyjętymi zasadami. Tylko w dużych przedsiębiorstwach możesz zetknąć się z pracą w systemie zmianowym, także w niedzielę i dni świąteczne.

Inżynier podejmujący zawód kontrolera jakości powinien charakteryzować się dobrą ogólną kondycją fizyczną, sprawnym układem krążenia oraz prawidłowo rozwiniętymi zmysłami wzroku, słuchu i węchu. Osoby mało odporne psychicznie raczej nie powinny pracować w tym zawodzie.

Umiejętności i styl pracy 

Na stanowisku inżyniera kontroli jakości przydadzą Ci się umiejętności organizacyjne oraz systematyczność. Bardzo ważna jest także spostrzegawczość, dobra pamięćpodzielność uwagi, bowiem mogą się zdarzyć sytuacje, w których będziesz musiała/musiał wykonywać kilka czynności jednocześnie. Powinnaś/powinieneś odznaczać się także zdolnością myślenia przyczynowo-skutkowego i wnioskowania oraz ciekawością poznawczą. Natomiast ze względu na częsty kontakt z ludźmi niezbędna jest umiejętność współpracy w zespole, łatwość rozwiązywania konfliktów, zdolność przekonywania oraz przekazywania wiedzy. Istotną cechą jest także cierpliwość, opanowanie, jak również dokładność i skrupulatność.

W związku z ciągłym rozwojem nowych technologii musisz być gotowa/gotowy do nieustannego poszerzania swoich wiadomości i doskonalenia kompetencji zawodowych. Niebagatelne znaczenie ma wreszcie wysokie poczucie odpowiedzialności za bezpieczną pracę podległych pracowników oraz przebieg produkcji i jakość wyrobów.

Jak zdobyć taki zawód? 

Do podjęcia pracy w zawodzie inżyniera kontroli jakości konieczne jest posiadanie wyższego wykształcenia, choć niekoniecznie technicznego. Najbardziej przydatne są takie studia, które pozwalają zrozumieć podstawy technologiczne procesu, którego kontrolą inżynier będzie się później zajmował. A zatem polecanym kierunkiem jest np. inżynieria materiałowa. Ponadto niezbędna jest wiedza branżowa związana z wybraną gałęzią przemysłu (np. przemysłem spożywczym, farmaceutycznym, motoryzacją, branżą IT). Dodatkowo swoją wiedzę można uzupełnić na kursach doskonalących np. dotyczących systemu zakładowej kontroli produkcji. Przydatna jest także znajomość języków obcych – angielskiego i niemieckiego – szczególnie specjalistycznego słownictwa, stosowanego w fachowej literaturze.

Możliwości awansu w tym zawodzie są dość ograniczone, niemniej jednak może być on bardzo prestiżowy, np. na głównego technologa zakładu lub dyrektora ds. produkcji.

Przydatne linki 

Więcej informacji o zawodzie inżyniera kontroli jakości możesz znaleźć w serwisie Doradca 2000.

Warto zobaczyć:

  • Encyklopedia zarządzania – znajdziesz tu wiele ciekawych informacji dotyczących kontroli jakości – jej znaczenia, genezy i dostępnych metod.
  • www.kontrola-jakosci.pl – to strona internetowa Europejskiego Instytutu Kontroli Jakości, który jest jednostką odpowiedzialną za kontrolowanie jakości usług firm działających na terenie Unii Europejskiej. Posiada pełne uprawnienia do wystawiania Europejskich Certyfikatów Jakości w oparciu o normy UE- ISJ-12.
  • WORK SERVICE – to firma proponująca w swojej ofercie usługi kontroli jakości – tą dziedziną zajmuje się spółka-córka Exact Systems.