« Powrót do listy zawodów
Picture illustrating a profession

Piekarz

zawód rozwojowyzawód rozwojowy
zawód, co do którego przewiduje się w przyszłości wysokie zapotrzebowanie na rynku pracy
© Kzenon - Fotolia.com
Wersja do wydruku
Co robi i dla kogo?

Piekarz to osoba, która wytwarza różnego rodzaju pieczywo według ustalonych receptur. Posiada wiedzę i umiejętności, które pozwalają mu na wyprodukowanie chleba i innych wyrobów galanterii piekarskiej, takich jak: rogaliki, chałki czy słodkie bułki drożdżowe.

Pierwszym etapem pracy piekarza jest właściwe przygotowanie surowców do produkcji, tj. mieszanek mąk i dodatków oraz wytworzenie ciasta na różne rodzaje pieczywa. Następnie jego dzielenie i kształtowanie. Dalej prowadzenie i nadzorowanie procesu rozrostu końcowego oraz wypiekanie ciasta w różnego typu piecach piekarskich. Zwykle do obowiązków piekarza należy również przygotowanie i przekazywanie gotowych wyrobów do wysyłki i sprzedaży.

Praktycznie w każdej fazie produkcji pieczywa piekarz musi dokonywać oceny organoleptycznej (przy pomocy zmysłów), bo tylko wtedy można mówić o udanym wypieku. Początek stanowi ocena surowców, z jakich będzie wypiekane pieczywo, a w następnej kolejności ocenie podlegają wszystkie fazy fermentacji ciasta, procesu wypieku oraz gotowe produkty.

Praca piekarza wiąże się z obsługą różnego typu maszyn, urządzeń oraz aparatury kontrolno-pomiarowej. Stopień trudności w ich obsłudze zależy od wielkości piekarni, a przede wszystkim od stopnia jej mechanizacji i automatyzacji.

Piekarz wiele czynności wykonuje samodzielnie. Jednak najczęściej nie pracuje w pojedynkę. W zależności od miejsca zatrudnienia, towarzyszy mu cały zespół: inni piekarze, pomocnicy, technolog żywności lub kontroler jakości produkcji. W małych piekarniach pracownicy kontaktują się dodatkowo z odbiorcami pieczywa. Bezpośrednim przełożonym piekarza najczęściej jest kierownik zmiany, który prowadzi dokumentację produkcyjną oraz organizuje i kontroluje cały proces wytwarzania wyrobów piekarskich.


 

Gdzie pracuje i w jakich warunkach? 

Jako piekarz zatrudnienie znajdziesz w zakładach produkujących pieczywo, czyli w piekarniach. Gdy zdobędziesz już spore doświadczenie możesz zdecydować się na założenie własnej działalności gospodarczej. Twoim głównym miejscem pracy będzie magazyn surowców, hala produkcyjna lub magazyn wyrobów gotowych. Pracując w części produkcyjnej będziesz narażony/a na wysoką temperaturę i wilgotność powietrza oraz zapylenie pyłami mącznymi. Większość zadań będziesz wykonywać w pozycji stojącej. W związku z tym powinieneś/powinnaś charakteryzować się wytrzymałością na długotrwały wysiłek fizyczny oraz zdolnością do pracy w uciążliwych warunkach.

Jeśli chcesz zostać piekarzem musisz mieć dobrą ogólną kondycję fizyczną, dużą sprawność manualną, w szczególności zręczne palce oraz prawidłową koordynację wzrokowo-ruchową. Niezbędna jest wrażliwość na smaki, zapachy i barwy, co jest konieczne do oceny zarówno surowców używanych do produkcji, jak i samego produktu finalnego.

Twój czas pracy zależeć będzie przede wszystkim od otrzymanego zlecenia, choć zwykle nie przekracza on 8-9 godzin na dobę i może przebiegać w systemie zmianowym. Piekarnie pracują głównie w godzinach nocnych, a także w święta i dni wolne.

Podczas wykonywania codziennych obowiązków będziesz obsługiwać różne maszyny i urządzenia, takie jak: mieszarki do ciasta, dzielarko-zaokrąglarki, dozowniki/mieszacze do wody, schładzacze do wody, wałkownice do ciasta, krajalnice oraz różnego rodzaju piece piekarskie. Jako dobry piekarz powinieneś/powinnaś sprawnie i bezpiecznie posługiwać się nimi oraz zadbać o ich czystość i konserwację. Swoje zadania wykonywać będziesz w ubraniu roboczym: białym fartuchu, czapce lub czepku.

Podejmując się pracy w tym zawodzie musisz mieć świadomość dużej odpowiedzialności za zdrowie ludzi i pamiętać, że nawet drobne zaniedbania mogą doprowadzić do ciężkich powikłań zdrowotnych. Dlatego jesteś zobowiązany/a do zaznajomienia się i przestrzegania instrukcji z zakresu BHP i przepisów przeciwpożarowych.


 

Umiejętności i styl pracy 

Żeby sprawdzić się na stanowisku piekarza, powinieneś/powinnaś cechować się dokładnością, dobrą pamięcią, umiejętnością przestrzegania procedur i instrukcji, wysokimi zdolnościami organizacyjnymi oraz zamiłowaniem do ładu i porządku. Nie może Ci także zabraknąć cierpliwości i wytrwałości podczas wykonywania często powtarzających się, rutynowych czynności. Bardzo ważna jest spostrzegawczość, abyś w porę potrafił/a dostrzec uchybienia w poszczególnych etapach produkcji pieczywa. Ciągłe unowocześnianie technologii nakłada na ciebie konieczność uczenia się oraz poznawania nowych czynności i składników. Przydatne mogą się również okazać zainteresowania techniczne, bo wtedy łatwiej ci będzie poradzić sobie np. na linii produkującej bułki czy też obsłużyć maszynę do schładzania wody. Ze względu na dość częsty kontakt z innymi ludźmi (współpracownikami, przełożonymi, dostawcami) powinieneś/powinnaś odznaczać się umiejętnością współdziałania.
 

Jak zdobyć taki zawód? 

Minimum jakie trzeba spełnić, aby zawodowo zajmować się produkcją pieczywa, to przyuczenie do zawodu, które trwa od 3 do 6 miesięcy i zakończone jest egzaminem sprawdzającym (zobacz informację na ten temat na stronie Izby Rzemieślniczej w Łodzi). Praktyczna nauka zawodu odbywa się w zakładzie rzemieślniczym, a przygotowanie teoretyczne – na kursach doszkalających organizowanych przez Izbę Rzemieślniczą (zobacz przykład Izby Rzemieślniczej w Warszawie).

Jednak zdecydowanie chętniej zatrudniani są piekarze po trzyletniej zasadniczej szkole zawodowej (listę takich szkół można znaleźć na stronie Kuratorium Oświaty danego województwa, jak np. na stronie Kuratorium w Katowicach). W tym przypadku możesz uzyskać tytuł czeladnika, lecz przed uzyskaniem dyplomu czeka cię egzamin potwierdzający kwalifikacje zawodowe. Jako dyplomowany piekarz możesz kontynuować naukę w technikum uzupełniającym na kierunku technik technologii żywności i specjalizować się w produkcji wyrobów piekarskich.

Ponadto przed podjęciem pracy na tym stanowisku musisz mieć ukończone szkolenie z zakresu podstawowych zagadnień higieniczno-sanitarnych, a także poddać się badaniu na nosicielstwo chorób zakaźnych.

Po przepracowaniu 3 lat w zawodzie można przystąpić do egzaminu mistrzowskiego przed komisją Izby Rzemieślniczej (zobacz informację na ten temat na stronie Izby Rzemieślniczej w Łodzi). Warto podkreślić, że w tym zawodzie liczy się przede wszystkim praktyka i nieustanne doskonalenie umiejętności. Każdy dodatkowy kurs związany z pracą piekarza podnosi jego kwalifikacje, a gromadzone doświadczenie przybliża szansę na awans (zobacz dla przykładu Szkołę Artystyczną ofertującą szkolenia piekarskie i cukiernicze).

Młodzież między 15 a 18 rokiem życia może kształcić się w zawodzie piekarza także w Ochotniczym Hufcu Pracy. Uzupełnia w ten sposób wykształcenie ogólne w zakresie szkoły gimnazjalnej, przyuczając się do wykonywania zawodu lub kończy zasadniczą szkołę zawodową.


 

Przydatne linki 

Więcej szczegółowych informacji o zawodzie piekarza znajdziesz w serwisie DORADCA 2000

Warto zobaczyć:

  • www.stowarzyszeniepiekarzy.pl – oficjalna strona Stowarzyszenia Rzemieślników Piekarstwa RP, na której znajdziesz m.in. obowiązujące przepisy prawne, kodeks etyki piekarza, informacje o targach, link do branżowego pisma „Piekarz Polski”.
  • www.dcpic.pl – strona internetowa Dolnośląskiego Cechu Piekarzy i Cukierników, który zrzesza aż 80 zakładów rzemieślniczych. Jego działalność polega m.in. na prowadzeniu szkoleń i konsultacji w zakresie przestrzegania warunków bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładach rzemieślniczych, organizacji przygotowania zawodowego uczniów oraz pomocy członkom w organizowaniu i w udziale w wystawach, targach, giełdach, pokazach, konkursach.


 

Zawody pokrewne

- baza praca-enter -
- baza zewnętrzna -