« Powrót do listy zawodów
Picture illustrating a profession

Pielęgniarka  / pielęgniarz

FPM/Thinkstock
Wersja do wydruku
Co robi i dla kogo?

Pielęgniarka to osoba opiekująca się pacjentami. Można ją nazwać „prawą ręką” lekarza. Do podstawowych zadań pielęgniarki należy dbanie o odpowiedni stan zdrowia i komfort pacjentów – ich czystość, karmienie oraz pomoc w sytuacjach, w których chorzy tego potrzebują. Pielęgniarka podaje przepisane leki, wykonuje zastrzyki, zmienia opatrunki. Asystuje lekarzowi przy przeprowadzanych zabiegach i operacjach. Odpowiada za stan zdrowia pacjenta, nadzoruje przebieg jego leczenia, a jeśli zauważy jakieś nieprawidłowości – informuje o nich lekarza.

Do obowiązków pielęgniarki należy również przygotowywanie pacjentów do badań i zabiegów, wykonywanie podstawowych pomiarów, takich jak badanie temperatury, tętna i ciśnienia krwi. Zajmuje się także obsługą sprzętu i aparatury medycznej.

Pielęgniarka zatrudniona w szkole czy poradni zdrowia odpowiada za wykonywanie szczepień ochronnych i prowadzenie dokumentacji z tym związanej. Podejmuje także działania promujące zdrowy styl życia.

W zależności od miejsca zatrudnienia pielęgniarka podlega różnym zwierzchnikom. W szpitalu i poradni w pierwszej kolejności będzie to przełożona pielęgniarek, tzw. pielęgniarka oddziałowa, a następnie ordynator oddziału lub dyrektor poradni. Pielęgniarka pracująca w szkole lub pielęgniarka środowiskowa podlega dyrektorowi zakładu opieki zdrowotnej, a pośrednio także dyrektorowi ośrodka pomocy społecznej lub szkoły.

Gdzie pracuje i w jakich warunkach? 

W zawodzie tym pracy będziesz szukać w: szpitalu, poradni, przychodni, poradni specjalistycznej, ośrodku zdrowia, ośrodku rehabilitacyjnym, sanatorium, ambulatorium, hospicjum, domu pomocy społecznej, zakładzie pielęgniarsko-opiekuńczym. Pielęgniarki/pielęgniarze zatrudniani są także w szkole, żłobku oraz w mieszkaniu prywatnym. Każde miejsce pracy wiąże się z innym rodzajem pacjentów i warunkami pracy. Podejmując pracę w szpitalu, sanatorium, domu pomocy społecznej czy hospicjum trzeba brać pod uwagę zmianowy charakter pracy z uwzględnieniem nocnych i weekendowych dyżurów. Z kolei pielęgniarka w ośrodku zdrowia, przychodni czy w szkole pracuje zwykle w stałych godzinach między 7.00 a 15.00 w dni powszednie.

Najczęściej pielęgniarka wykonuje swoje obowiązki w gabinecie zabiegowym. W codziennej pracy posługuje się wieloma sprzętami medycznymi m.in. strzykawką, termometrem, aparatem do mierzenia ciśnienia, pęsetą.

Pielęgniarka może być zatrudniona na podstawie umowy o pracę na cały etat lub część etatu lub na zasadach tzw. kontraktu (umowy cywilno-prawnej). Pielęgniarka może również wykonywać indywidualną praktykę, potrzebuje do tego zezwolenia z Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych.

Praca pielęgniarki wymaga pewnej siły fizycznej oraz zdolności manualnych. Podczas wykonywania czynności zawodowych może być narażona na wiele czynników niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia, takich jak: kontakt z gazami medycznymi, substancjami alergennymi czy też kontakt z nosicielami chorób zakaźnych. Dodatkowo wykonując czynności zabiegowe może mieć kontakt z krwią pacjenta, stąd duże zagrożenie zarażeniem wirusowym zapaleniem wątroby lub wirusem HIV.


 

Umiejętności i styl pracy 

Aby zostać pielęgniarką, nie wystarczy Ci wiedza medyczna i umiejętne robienie zastrzyków. W tym zawodzie niezbędne są: umiejętność nawiązywania dobrego kontaktu z drugą osobą, opiekuńczość oraz empatia. Bardzo ważna jest wrażliwość na potrzeby i cierpienie innych, umiejętność okazania wsparcia i otuchy, opanowanie i cierpliwość.

Jako pielęgniarka/pielęgniarz możesz nieraz znaleźć się w sytuacji, w której będziesz szybko podejmować decyzję, dlatego duże znaczenie ma odporność na stres, podzielność uwagi oraz dobra pamięć i spostrzegawczość. Warto też podkreślić, że powinnaś/powinieneś umieć współpracować w zespole, zarówno z personelem medycznym, jaki i rodziną pacjenta.

Jak zdobyć taki zawód? 

Jeśli chcesz zostać pielęgniarką/pielęgniarzem zacznij od wyboru medycznej uczelni wyższej, oferującej naukę na kierunku pielęgniarskim (wykaz uczelni). Uczelnie proponują studia w trybie dwustopniowym:

  • studia I stopnia trwają 3 lata i kończą się uzyskaniem tytułu licencjata pielęgniarstwa z możliwością kontynuacji na studiach magisterskich; możesz jednak poprzestać na licencjacie;
  • studia II stopnia trwają 2 lata i kończą się uzyskaniem tytułu magistra pielęgniarstwa z możliwością dalszego kształcenia na studiach doktoranckich.

W programie zajęć znajdziesz m. in. anatomię, fizjologię, biochemię, genetykę, patomorfologię i patofizjologię, mikrobiologię z podstawami parazytologii, zdrowie publiczne, farmakologię, psychologię, socjologię, pedagogikę, podstawy pielęgniarstwa, promocję zdrowia, podstawową opiekę zdrowotną. Oprócz wielu zajęć teoretycznych, każdy student zobowiązany jest do odbycia 12-miesięcznego stażu (praktyki zawodowej). Po ukończeniu studiów i uzyskaniu dyplomu zdobędziesz prawo wykonywania zawodu pielęgniarki, które wydane jest przez Okręgową Radę Pielęgniarek i Położnych. Oznacza to jednocześnie, że pielęgniarka zostaje wpisana do rejestru prowadzonego przez właściwą ze względu na miejsce wykonywania zawodu okręgową radę i automatycznie staje się jej członkiem.

W celu poszerzania swoich uprawnień zawodowych, pielęgniarki mogą korzystać ze szkoleń specjalizacyjnych, doskonalących i kwalifikacyjnych. Szkolenia specjalizacyjne (do wyboru jest ponad 20 specjalizacji) może rozpocząć pielęgniarka, która posiada prawo wykonywania zawodu, przepracowała co najmniej 2 lata w zawodzie i została dopuszczona do specjalizacji przez komisję kwalifikacyjną. Szkolenia specjalizacyjne kończą się egzaminem w formie testu, składającego się ze 180 pytań. Po uzyskaniu pozytywnego wyniku pielęgniarka otrzymuje tytuł specjalisty w danej dziedzinie (między innymi: pielęgniarstwa anestezjologicznego i intensywnej opieki, pielęgniarstwa diabetologicznego, pielęgniarstwa kardiologicznego, pielęgniarstwa nefrologicznego z dializoterapią, pielęgniarstwa neurologicznego).

W przypadku kiedy pielęgniarka przerwie pracę na dłużej niż 5 lat, musi odnowić prawo wykonywania zawodu, odbywając przeszkolenie i zdając egzamin.

Przydatne linki 

Więcej o zawodzie pielęgniarki możesz przeczytać w serwisie Doradca 2000 – znajdziesz tam szczegółowy opis tego zawodu.

Warto zobaczyć: